Eko­no­mi­de ufak­tan bir iyim­ser­lik ha­kim ol­du. Olum­lu dü­şün­mek gü­zel­dir, ol­sun ta­bi­i... Pe­ki, ne­dir bu iyim­ser­li­ğin se­bep­le­ri? Var mı el­le tu­tu­lur ya­nı?
İşin açık­ça­sı var! Ne­re­ye ka­dar sü­rer, üç çi­çek­le ba­har ge­lir mi? 2015 yı­lı­nı kap­sar mı? Söy­le­mek çok zor...

Çi­çek­ler

Bi­rin­ci çi­çek pet­rol fi­yat­la­rı... Ame­ri­ka, Rus­ya­’yı zor du­ru­ma sok­mak için pet­rol fi­yat­la­rı­nın ca­nı­na oku­du. Rus­ya­’nın en bü­yük ge­lir kay­na­ğı cid­di an­lam­da tör­pü­len­di.
Suu­di, pet­ro­lü pi­ya­sa fi­ya­tı­nın al­tın­da As­ya pi­ya­sa­la­rı­na sa­tı­lı­yor. İran da ken­di pet­ro­lü­nün res­mi fi­ya­tın­da in­di­rim ya­pıp pa­zar ka­pı­yor. Bu du­rum da yıl­lık 50 mil­yar do­lar ener­ji fa­tu­ra­sı öde­yen Tür­ki­ye­’ye ya­rı­yor.
Pet­rol fi­yat­la­rı böy­le ka­lır ve­ya da­ha da dü­şer­se bir taş­la üç kuş bir­den vu­ru­ruz. Ca­ri açık yüz­de 15’e ya­kın dü­şüş gös­te­rir. Enf­las­yon ol­ma­sı ge­re­ken­den 1.5 pu­an az çı­kar. Bü­yü­me ra­ka­mı­mı­za yüz­de 1’e ya­kın ek­le­me ya­pa­rız.
İkin­ci çi­çek, 2015 yı­lı­nın ilk çey­re­ğin­de fa­iz ar­tır­ma­sı bek­le­nen Ame­ri­ka Mer­kez Ban­ka­sı, pi­ya­sa­lar­da­ki par­ti ha­va­sı­nı boz­ma­mak için sü­re­ci 2016’ya ta­şı­ma­ya ni­yet­li ol­du­ğu­nun ko­nu­şul­ma­sı...
En kı­rıl­gan eko­no­mi­le­rin en ön sı­ra­sın­da yer alan Tür­ki­ye bir yıl da­ha za­man ka­za­na­cak de­mek­tir.
Üçün­cü çi­çek; Av­ru­pa­’nın pa­ra­sal ge­niş­le­me­si ve Ame­ri­ka­’da mev­cut fa­iz­le­rin bek­len­ti­ler doğ­rul­tu­sun­da dü­şü­yor ol­ma­sı... Ge­le­cek yıl ca­ri açık­la be­ra­ber 210 mil­yar do­lar ci­va­rın­da pa­ra çe­vir­me­si ge­re­ken Tür­ki­ye, or­tam böy­le­si­ne mü­sa­it ol­ur­sa bu işi zor­lan­ma­dan ko­ta­ra­cak­tır.

Bö­cek­ler

Bun­lar ger­çek­le­şir­se çok şık olur.
Yi­ne de;
Bi­rin­ci bö­cek; pet­rol fi­yat­la­rın­da ya­şa­nan hız­lı dü­şüş hiç nor­mal de­ğil... Yük­sek ta­le­bin kar­şı­sın­da fi­yat­la­rı bas­kı­la­ma­ya ça­lış­mak ters te­pe­bi­lir. Bu za­ra­rı da ko­lay ko­lay kim­se gö­ze al­maz.
İkin­ci bö­cek; Ame­ri­ka, pi­ya­sa­ya sür­dü­ğü tril­yon­lar­ca do­la­rı bir an ön­ce em­me­ye baş­la­ma­lı yok­sa çok da­ha bü­yük bir der­de sa­hip olur­lar. Yük­sek enf­las­yon! Bu ne­den­le fa­iz ar­tı­rı­mı o ka­dar sark­maz, 2015 or­ta­sın­da ya­par­lar. Ne ka­dar er­te­ler­ler­se iş­le­ri o ka­dar zor­la­şır.
Ve son bö­cek; Av­ru­pa pa­ra­sal ge­niş­le­me ni­ye­tin­de ama ül­ke­ler ara­sın­da bir­lik yok. Fran­sa­’da iş­ler sar­pa sa­rı­yor. Dev Al­man eko­no­mi­si bi­le tö­kez­le­me­ye baş­la­dı.
Ame­ri­ka ise enin­de so­nun­da fa­iz­le­ri kö­pürt­mek zo­run­da ka­la­cak. Faz­la oyun ala­nı kal­ma­dı.
Ta­bi­i bi­zim açı­mız­dan Su­ri­ye­’de, Ira­k’­ta ne­ler olur, açı­lım sü­re­ci içi­ne ka­pa­nır mı bi­le­mi­yo­ruz. Çi­çek, bö­cek ta­kı­lı­yo­ruz.